در سال های اخیر، افزایش جمعیت و استفاده از محصولات متنوع باعث افزایش تولید زباله شده است. مواد اولیه تولید این محصولات عمدتاً از منابع طبیعی تامین می گردد.

به عبارت دیگر ، انسان انواع مختلف مواد را با سختی از طبیعت به دست آورده و به آسانی تبدیل به زباله نموده و سعی می کند با دور ریختن ، از شر آنها خلاص شود. جمع آوری و دفع این زباله ها علاوه بر صرف هزینه های سرسام آور ، باعث تخریب محیط زیست (آب ، هوا ، خاک و ...) می گردد. بنابراین لازم است جهت کاهش تولید زباله و حفظ منابع طبیعی تا حد امکان زباله هایی را که قابلیت استفاده مجدد و یا تبدیل به مواد دیگر دارند ، جداسازی نموده و با زباله های دیگر مخلوط نکنیم.

اصول جمع آوری ، جداسازی و باز یافت زباله :

1 - جمع آوری جداگانه زباله های تر :

- زباله های تر شامل پسمانده های مواد غذایی ، پوست میوه ، سبزیجات غیرقابل مصرف و ... می باشد و حدود 70 درصد زباله های تولید شده در کشورمان را تشکیل می دهند.

- زباله های تر ، فسادپذیر بوده و ارزش بسیار زیادی از نظر استفاده مجدد و بازیافت دارند.

- در مناطق روستایی ، استفاده مجدد از زباله های تر بیشتر به صورت تامین غذای دام و طیور مطرح است.

- زباله های تر قابلیت بازیافت از طریق تبدیل به کود را دارند ، از این کود می توان به عنوان ماده کمکی برای بهبود کیفیت خاک های کشاورزی استفاده نمود.

- مخلوطی از فضولات حیوانی و زباله های تر برای تولید کود کمپوست بسیار مناسب خواهد بود.

- تولید کود کمپوست به روش هوازی مشکل ایجاد بو در روش بیهوازی را برطرف می نماید.

- مناسب ترین روش هوادهی توده کمپوست در مناطق روستایی ، زیر و رو کردن متناوب توده می باشد.

- با تبدیل زباله های تر به کمپوست ، بیش از نیمی از زباله های تولید شده کاهش یافته و هزینه های جمع آوری ، حمل و نقل و دفن مربوطه نیز کاهش می یابد. ضمن این که آلودگی محیط زیست ناشی از زباله های تر نیز از بین خواهد رفت.

2 - جمع آوری جداگانه زباله های خشک :

- زباله های خشک شامل کاغذ، شیشه، پلاستیک، فلزات، چوب، پارچه و ... می باشد.

- باله های خشک ارزش بسیار زیادی از نظر استفاده مجدد و بازیافت دارند.

- جهت کاهش خطرات بهداشتی و هزینه های جداسازی، بهتر است زباله های خشک را در مبدا تولید(منزل، مغازه و ...) با زباله های تر مخلوط ننموده و بصورت جداگانه جمع آوری و نگهداری نماییم.

- زباله های خشک را میتوان برای مدتی در جای مناسب نگهداری کرده و در موقع مناسب به مراکز بازیافت تحویل داد.

- با دور ریختن زباله های خشک، علاوه بر هدر دادن منابع قابل استفاده و با ارزش، محیط زیست آلوده خواهد شد. موادی مثل پلاستیک سال های طولانی در طبیعت باقی مانده و تجزیه نمی شوند. بنابراین باعث آلودگی آب، خاک و هوا خواهند شد.

- سوزاندن لاستیک های فرسوده اتومبیلها و انواع پلاستیک ها در فضای آزاد در محیط روستا باعث پخش مواد زیان آور و سرطانزا در هوای محیط می شود.

لذا برای جمع آوری ، جداسازی و بازیافت زباله باید :

1. زباله های تر و خشک را بشناسد.

2. زباله های تر را جداگانه و زباله های خشک را نیز جداگانه نگهداری نماید.

3. از زباله های تر به عنوان غذای دام و طیور استفاده نماید.

4. زباله های تر را پس از تبدیل به کمپوست به عنوان کود در کشاورزی استفاده نماید.

5. زباله های خشک را جمع آوری و هر چند وقت یکبار به مراکز تبدیل و بازیافت تحویل دهد.

6. از سوزاندن زباله خودداری نماید.